Articolo 2056 Codice Civile

(R.D. 16 marzo 1942, n. 262)

Valutazione dei danni

Dispositivo

Note

(1) Tale norma specifica che il danno patrimoniale consta del c.d. danno emergente (cioè le perdite economiche che il soggetto subisce) e del c.d. lucro cessante (che indica il mancato guadagno) che siano conseguenza immediata e diretta dell'illecito.

(2) L'articolo richiamato ammette una valutazione equitativa del pregiudizio ogni volta che non sia possibile stabilirne la misura precisa.

(3) Tale norma disciplina al primo comma il concorso di colpa del danneggiato, stabilendo che quando questo incide sulla causazione dell'evento il risarcimento deve essere diminuito; al secondo comma, invece, tratta l'ipotesi in cui la condotta aggravi i danni e sancisce che non sono risarcibili quelli evitabili con la diligenza ordinaria.

(4) Si noti che la norma non richiama l'art. 1225 del c.c., che stabilisce che, salvo il caso di dolo, sono risarcibili solo i danni prevedibili. Pertanto, l'illecito aquiliano ammette la risarcibilità tanto del pregiudizio prevedibile che di quello non prevedibile.

Massime giurisprudenziali (129)

1Cass. civ. n. 1968/2026

2Cass. civ. n. 1618/2026

3Cass. civ. n. 345/2026

4Cass. civ. n. 26798/2025

5Cass. civ. n. 24545/2025

6Cass. civ. n. 23709/2025

7Cass. civ. n. 22974/2025

8Cass. civ. n. 22584/2025

9Cass. civ. n. 22507/2025

10Cass. civ. n. 22441/2025

11Cass. civ. n. 21794/2025

12Cass. civ. n. 21607/2025

13Cass. civ. n. 21572/2025

14Cass. civ. n. 21339/2025

15Cass. civ. n. 21332/2025

16Cass. civ. n. 20805/2025

17Cass. civ. n. 19681/2025

18Cass. civ. n. 18956/2025

19Cass. civ. n. 16604/2025

20Cass. civ. n. 15451/2025

21Cass. civ. n. 15245/2025

22Cass. civ. n. 8352/2025

23Cass. civ. n. 6939/2025

24Cass. civ. n. 5984/2025

25Cass. civ. n. 5858/2025

26Cass. civ. n. 4746/2025

27Cass. civ. n. 4680/2025

28Cass. civ. n. 2478/2025

29Cass. civ. n. 35998/2024

30Cass. civ. n. 34108/2024

31Cass. civ. n. 33009/2024

32Cass. civ. n. 31684/2024

33Cass. civ. n. 31552/2024

34Cass. civ. n. 30461/2024

35Cass. civ. n. 30085/2024

36Cass. civ. n. 29815/2024

37Cass. civ. n. 27353/2024

38Cass. civ. n. 25466/2024

39Cass. civ. n. 25457/2024

40Cass. civ. n. 25114/2024

41Cass. civ. n. 22835/2024

42Cass. civ. n. 21669/2024

43Cass. civ. n. 21261/2024

44Cass. civ. n. 21062/2024

45Cass. civ. n. 21020/2024

46Cass. civ. n. 20894/2024

47Cass. civ. n. 20871/2024

48Cass. civ. n. 20661/2024

49Cass. civ. n. 20472/2024

50Cass. civ. n. 20157/2024

51Cass. civ. n. 19958/2024

52Cass. civ. n. 19849/2024

53Cass. civ. n. 19597/2024

54Cass. civ. n. 19502/2024

55Cass. civ. n. 18290/2024

56Cass. civ. n. 18052/2024

57Cass. civ. n. 17974/2024

58Cass. civ. n. 17785/2024

59Cass. civ. n. 17207/2024

60Cass. civ. n. 16924/2024

61Cass. civ. n. 16515/2024

62Cass. civ. n. 16413/2024

63Cass. civ. n. 16186/2024

64Cass. civ. n. 15112/2024

65Cass. civ. n. 15054/2024

66Cass. civ. n. 12540/2024

67Cass. civ. n. 9063/2024

68Cass. civ. n. 8261/2024

69Cass. civ. n. 8248/2024

70Cass. civ. n. 6116/2024

71Cass. civ. n. 5804/2024

72Cass. civ. n. 5787/2024

73Cass. civ. n. 5674/2024

74Cass. civ. n. 5601/2024

75Cass. civ. n. 4768/2024

76Cass. civ. n. 4289/2024

77Cass. civ. n. 4278/2024

78Cass. civ. n. 3104/2024

79Cass. civ. n. 2539/2024

80Cass. civ. n. 35188/2023

81Cass. civ. n. 33900/2023

82Cass. civ. n. 31170/2023

83Cass. civ. n. 28429/2023

84Cass. civ. n. 28418/2023

85Cass. civ. n. 26985/2023

86Cass. civ. n. 26801/2023

87Cass. civ. n. 26654/2023

88Cass. civ. n. 26641/2023

89Cass. civ. n. 26268/2023

90Cass. civ. n. 25712/2023

91Cass. civ. n. 23927/2023

92Cass. civ. n. 23316/2023

93Cass. civ. n. 19922/2023

94Cass. civ. n. 19551/2023

95Cass. civ. n. 19355/2023

96Cass. civ. n. 19277/2023

97Cass. civ. n. 19202/2023

98Cass. civ. n. 18442/2023

99Cass. civ. n. 18217/2023

100Cass. civ. n. 17129/2023

101Cass. civ. n. 16844/2023

102Cass. civ. n. 16628/2023

103Cass. civ. n. 15265/2023

104Cass. civ. n. 15175/2023

105Cass. civ. n. 14947/2023

106Cass. civ. n. 14593/2023

107Cass. civ. n. 14446/2023

108Cass. civ. n. 14241/2023

109Cass. civ. n. 13540/2023

110Cass. civ. n. 13173/2023

111Cass. civ. n. 13037/2023

112Cass. civ. n. 9744/2023

113Cass. civ. n. 9003/2023

114Cass. civ. n. 6444/2023

115Cass. civ. n. 3856/2023

116Cass. civ. n. 1752/2023

117Cass. civ. n. 26440/2022

118Cass. civ. n. 31358/2021

119Cass. civ. n. 18284/2021

120Cass. civ. n. 10579/2021

121Cass. civ. n. 7126/2021

122Cass. civ. n. 24689/2020

123Cass. civ. n. 9194/2020

124Cass. civ. n. 8137/2020

125Cass. civ. n. 28988/2019

126Cass. civ. n. 27482/2018

127Cass. civ. n. 22272/2018

128Cass. civ. n. 2311/2007

129Cass. civ. n. 2309/2007